Sağlam arıqlama planı necə hazırlanır?
Gündəlik vərdişlərini izləyərək, təhlükəsiz məqsədlər seçərək və durğunluq dövrünü mütəxəssis dəstəyi ilə idarə edərək davamlı plan qur.
Qısa cavab
Əvvəlcə bir neçə gün qidalanmanı, hərəkəti, yuxunu və aclıq hissini müşahidə et; sonra davam etdirə biləcəyin yemək rejimi və hərəkət vərdişi yarat. Çəki azalması dayandıqda porsiyaları həddən artıq azaltmaq əvəzinə qeydlərini, yuxunu və gündəlik aktivliyini nəzərdən keçir. Durğunluq davam edərsə, MHRS vasitəsilə dietoloq və ya həkim qəbuluna yazıl.
Lazım olanlar
Addım-addım
Başlanğıc vəziyyətini qeyd et
Bir neçə gün ərzində nə yediyini, nə vaxt acdığını, nə qədər hərəkət etdiyini, yuxunu və stressini telefonundakı qeyd tətbiqinə yaz. Bu qeydlər çəki dəyişməsini yalnız iradə və ya bir qida ilə izah etməyin qarşısını alır. Şəxsi sağlamlıq vəziyyətini və uyğun məqsədi dəqiqləşdirmək üçün qeydlərini səhiyyə mütəxəssisinə göstər.
Sağlamlıq keçmişini yoxla
e-Nabız daxilində “Sağlık Bilgilerim”, “Ziyaretlerim” və “Tahlillerim” bölmələrinə baxaraq əvvəlki diaqnoz, dərman və müayinə məlumatlarını topla. Hamiləlik, südvermə, qidalanma davranışı problemi, xroniki xəstəlik və ya müntəzəm dərman istifadəsi varsa, planı özbaşına sərtləşdirmə. Lazımi qiymətləndirməni həkimə və dietoloqa həvalə et.
Qəbul üçün yazıl
MHRS tətbiqində və ya mhrs.gov.tr saytında “Randevu Al” seçimini aç, sonra şəhər və xəstəxana seçərək uyğun şöbəni axtar. Müəssisədə mövcud olan “Beslenme ve Diyet” və ya oxşar şöbəni seçib qəbul məlumatlarını təsdiqlə. Şöbə adları müəssisəyə görə dəyişə bildiyi üçün son seçimi MHRS-dəki güncəl siyahı ilə yoxla.
Yemək rejimi yarat
Hər əsas qidalanmada tərəvəz və ya meyvə, zülal mənbəyi, lifli karbohidrat və su balansını nəzərə al. Sevdiyin, büdcənə uyğun qidalardan istifadə et və aclıq-toxluq siqnallarını izləyərək yavaş ye. Kalori hədəfi və ya xüsusi qidalanma məhdudiyyəti lazımdırsa, bunu dietoloq müəyyənləşdirsin.
Hərəkət planı qur
Gününə qısa gəzintilər, pilləkənlərdən istifadə və ya evdə edilən güc məşqləri əlavə et; davam etdirə biləcəyin intensivliyi seç. Başlanğıcda nəticədən çox müntəzəmliyə diqqət yetir. Ağrı, başgicəllənmə və ya nəfəs darlığı yaranarsa, məşqi dayandır və ürək, oynaq və ya başqa sağlamlıq problemin varsa, uyğun hərəkəti mütəxəssisdən soruş.
İrəliləyişi eyni şəraitdə izlə
Çəki, bel ölçüsü, enerji səviyyəsi, yuxu və geyimlərin bədənə oturuşu kimi göstəriciləri birlikdə izləyərək qərarı yalnız bir ölçüyə bağlama. Ölçmələri mümkün qədər oxşar şəraitdə apar və gündəlik dəyişiklikləri dərhal problem sayma. Qeydlərini müntəzəm aralıqlarla nəzərdən keçirərək planın aclıq, yorğunluq və sosial həyatına təsirini də qiymətləndir.
Durğunluğun səbəbini araşdır
Çəki dəyişməsi dayandıqda əvvəlcə porsiyaların böyüyüb-böyümədiyini, kalorili içkiləri, həftəsonu vərdişlərini, yuxunu və gündəlik hərəkəti yoxla. Yemək ötürmək, həddən artıq məhdudlaşdırmaq və ya kompensasiya məqsədilə ağır məşq etmək əvəzinə, bir vərdişi tədricən dəyiş. Durğunluq davam edərsə, MHRS vasitəsilə həkim və ya dietoloq məsləhəti al.
Planı yenidən uyğunlaşdır
Səhiyyə mütəxəssisi ilə görüşdən sonra tövsiyə olunan qidalanma, hərəkət və müayinə planını yazılı şəkildə izlə. Tətbiq zamanı qarşılaşdığın çətinlikləri açıq bildir ki, plan real həyatına uyğunlaşdırıla bilsin. e-Nabızda “Ziyaretlerim” və “Tahlillerim” bölmələrini yoxla; görünməyən nəticələri aidiyyəti tibb müəssisəsindən dəqiqləşdir.
Məsləhətlər
Diqqət
Sürətli arıqlama vədi, uzunmüddətli aclıq, qusma və ya kompensasiya xarakterli ağır məşqlər ciddi sağlamlıq riski yarada bilər. Başgicəllənmə, bayılma, ürəkdöyünmə, güclü halsızlıq, idarəolunmaz yemək davranışı və ya sürətli, səbəbi bilinməyən çəki dəyişməsi olarsa, planı dayandırıb tibb müəssisəsinə müraciət et. Dərmanlarını öz qərarınla dəyişmə.
Tez-tez verilən suallar
+Arıqlama planına başlamazdan əvvəl həkimə getməliyəm?
Xroniki xəstəliyin, müntəzəm dərman istifadən, hamiləlik və ya südvermə vəziyyətin, qidalanma davranışı problemin və ya səbəbi bilinməyən çəki dəyişmən varsa, əvvəlcə həkim müayinəsi lazımdır. Digər hallarda da davamlı plan üçün dietoloq dəstəyi faydalı ola bilər.
+Durğunluq dövründə daha az yeməliyəm?
Xeyr, avtomatik olaraq daha çox məhdudlaşdırmaq düzgün deyil. Əvvəlcə qeydlərini, porsiyaları, kalorili içkiləri, yuxunu və hərəkəti yoxla; durğunluq davam edərsə, planı dietoloq və ya həkimlə yenidən qiymətləndir.
+MHRS-də dietoloq qəbulunu necə tapa bilərəm?
MHRS tətbiqində və ya mhrs.gov.tr saytında “Randevu Al” seçimini aç, şəhər və xəstəxananı seç. Müəssisənin güncəl şöbə siyahısında “Beslenme ve Diyet” və ya oxşar adı axtar; uyğun seçim görünmürsə, xəstəxananın əlaqə kanalı ilə dəqiqləşdir.
+e-Nabız arıqlama prosesində nə üçün faydalıdır?
e-Nabızdakı “Sağlık Bilgilerim”, “Ziyaretlerim” və “Tahlillerim” bölmələri sağlamlıq keçmişini və sistemə ötürülmüş məlumatları toplamağa kömək edir. Çatışmayan və ya fərqli görünən məlumatları aidiyyəti tibb müəssisəsindən təsdiqlət.
Mənbələr və yoxlama
Bu iş üçün rəsmi ünvanlar
Son yoxlama: 23 sentyabr 2026. bizə bildir.
Bu məzmun məlumat xarakterlidir; rəsmi işlərdə aidiyyəti qurumun aktual elanları əsasdır. Ətraflı: məsuliyyətdən imtina.